Waarom deze aanscherping?
Zowel lood als diisocyanaten kunnen ernstige gezondheidsklachten veroorzaken.
Lood is schadelijk voor:
- het zenuwstelsel
- de vruchtbaarheid
- het ongeboren kind
Diisocyanaten kunnen:
- allergische reacties veroorzaken
- beroepsastma ontwikkelen, zelfs bij lage blootstelling
Juist omdat de gevolgen groot en vaak onomkeerbaar zijn, worden de grenswaarden aangescherpt.
Nieuwe grenswaarden voor lood
Luchtgrenswaarde (8-uurs TGG)
- 0,03 mg/m³
Biologische grenswaarde (bloed)
- Tot 1 januari 2029: 30 µg lood/100 ml bloed
- Vanaf 1 januari 2029: 15 µg lood/100 ml bloed
Daarnaast gelden strengere eisen voor medische controle.
Wanneer is een arbeidsgezondheidskundig onderzoek verplicht?
Werkgevers moeten dit aanbieden wanneer:
- de blootstelling hoger is dan 0,015 mg/m³, of
- de bloedloodwaarde hoger is dan 9 µg/100 ml
Voor vrouwen in de vruchtbare leeftijd geldt extra bescherming:
- onderzoek al verplicht vanaf 4,5 µg/100 ml
Nieuwe grenswaarden voor diisocyanaten
Er geldt een overgangsperiode tot en met 31 december 2028.
Tot en met 2028:
- 8-uurs TGG: 10 µg NCO/m³
- Kortdurende blootstelling: 20 µg NCO/m³
Vanaf 1 januari 2029:
- 8-uurs TGG: 6 µg NCO/m³
- Kortdurende blootstelling: 12 µg NCO/m³
De norm van 6 µg NCO/m³ is dus het nieuwe structurele uitgangspunt.
Hoe snel wordt 6 µg NCO/m³ bereikt?
Een veelgestelde vraag in de praktijk is: “Hoe snel zit je aan die grens?”
Het korte antwoord: vaak sneller dan gedacht.
In sommige situaties wordt deze concentratie al binnen enkele minuten bereikt. Soms zelfs vrijwel direct bij de start van de werkzaamheden.
Dat hangt af van meerdere factoren.
1. Het type werkzaamheden
Hoog risico (seconden tot minuten)
- Spuiten van PU-coatings of lakken
- PUR-schuimen
- Verhitten van diisocyanaathoudende producten
- Onjuiste mengverhoudingen
Middelmatig risico (minuten)
- Open mengen
- Gieten of injecteren
- Rollen of kwasten in afgesloten ruimtes
Lager risico
- Gesloten systemen
- Prefabproducten zonder bewerking
- Werk met goede bronafzuiging
2. Ventilatie
Ventilatie is bepalend voor de snelheid van concentratie-opbouw.
- Geen of slechte ventilatie → zeer snelle overschrijding
- Alleen algemene ventilatie → vaak binnen enkele minuten
- Goede bronafzuiging → mogelijk onder de grenswaarde
- Buitenwerk → meestal lagere concentraties, maar niet automatisch veilig
3. Ruimte en volume
In kleine ruimtes of cabines loopt de concentratie sneller op dan in grote hallen.
Bij continu werk kan ook in grotere ruimtes de grenswaarde worden overschreden.
4. TGG: het 8-uurs gemiddelde
De grenswaarde van 6 µg NCO/m³ is een tijdgewogen gemiddelde (TGG) over 8 uur.
Dat betekent:
- Korte pieken tellen mee in het daggemiddelde
- Regelmatig “even kort werken” zonder bescherming kan alsnog tot overschrijding leiden
Wat moeten werkgevers nu doen?
De nieuwe regels zijn wettelijk verplicht vanaf 9 april 2026. Wachten tot 2029 is dus geen optie.
Werkgevers moeten:
- De RI&E actualiseren
- De STOP-strategie toepassen
- Bronmaatregelen
- Technische maatregelen (zoals afzuiging)
- Organisatorische maatregelen
- Persoonlijke beschermingsmiddelen
- Medische controles organiseren
- Goede voorlichting en instructie verzorgen
- Extra aandacht besteden aan kwetsbare groepen
Belangrijke conclusie
Ga er niet van uit dat grenswaarden pas na lange blootstelling worden bereikt.
In veel praktijksituaties is overschrijding snel mogelijk zonder passende maatregelen.
De nieuwe regelgeving vraagt om:
- bewustwording
- technische aanpassingen
- heldere procedures
- gerichte instructie
Wat betekent dit voor jouw organisatie?
Werken jullie met lood of diisocyanaten? Dan is dit hét moment om:
- de huidige blootstelling kritisch te bekijken
- processen te herzien
- medewerkers opnieuw te instrueren
- leidinggevenden bewust te maken van hun verantwoordelijkheid
Bij ’t Web helpen we organisaties bij het vertalen van wetgeving naar praktische, werkbare oplossingen. Dat kan via gerichte voorlichting, maatwerktrainingen of ondersteuning bij het actualiseren van de RI&E.
Wil je weten wat deze wijzigingen concreet betekenen voor jullie werkzaamheden? Dan denken we graag met je mee. Neem vrijblijvend contact met ons op.